“Roedd yn gyfle gwych i’r sector cyfan ddod ynghyd”

09-11-18

Roedd atebion creadigol yn llond y lle wrth i Golegau Addysg Bellach Cymru rannu canlyniadau eu prosiectau yng nghynhadledd ColegauCymru, ‘Ailfeddwl am Ddarpariaeth Sgiliau Byw’n Annibynnol Ôl-16 yng Nghymru’. Cynhadledd oedd hon a gynhaliwyd ar 18 Hydref yn y Pafiliwn yn Llandrindod. Dyma oedd penllanw wyth prosiect gwahanol iawn y bu grwpiau o golegau yn gweithio arnynt mewn partneriaeth gydol 2017/2018 er mwyn datblygu darpariaeth ac arferion yn y maes cwricwlwm Sgiliau Byw'n Annibynnol. Roedd gan Addysg Bellach yng Nghymru lawer i’w ddathlu!

Roedd y prosiectau'n rhan o gynllun gan Lywodraeth Cymru, ‘SBA Atebion Creadigol’, sef cynllun a oedd yn ceisio newid y ffordd y mae sefydliadau Addysg Bellach yn gweithio gyda dysgwyr yn y maes Sgiliau Byw’n Annibynnol. Roedd hyn yn fodd o ymateb i bryderon a godwyd mewn adroddiad thematig diweddar gan Estyn. Mae'r argymhellion yn yr adroddiad wedi cynnwys newidiadau mawr i arferion gweithio – arferion sydd, dros y blynyddoedd diweddar, wedi arwain at orddibynnu ar gymwysterau fel modd o fesur cyflawniad neu gynnydd.

Dechreuodd y diwrnod gyda diweddariad gan Chris Denham, Arweinydd Trawsnewid Anghenion Dysgu Ychwanegol (AB), ynghylch Deddf Anghenion Dysgu Ychwanegol a’r Tribiwnlys Addysg (Cymru) 2018. Wedi hynny, cafwyd cyflwyniad am waith grŵp cwricwlwm SBA ColegauCymru gan Anne Evans, arweinydd prosiect SBA Atebion Creadigol ColegauCymru. Grŵp yw hwn sydd wedi bod yn datblygu dull newydd sy'n canolbwyntio ar y person wrth gyflwyno'r cwricwlwm i ddysgwyr sydd ag anawsterau dysgu. Mae’r cwricwlwm newydd yn canolbwyntio ar ddatblygu sgiliau cyfathrebu, sgiliau rhifedd a sgiliau llythrennedd digidol, yn ogystal â sgiliau ehangach o dan y pedair colofn dysgu: annibyniaeth, iechyd a llesiant, cyflogadwyedd a chymuned. Bydd asesiad cychwynnol manwl yn sail i gynlluniau dysgu unigol, ac er mwyn llwyddo mae angen sicrhau bod pob dysgwr yn gweithio ar dargedau unigol sy’n mesur camau bach tuag at wneud cynnydd ac wedi’u cysylltu â’u hynt tebygol.

Trefnwyd gweithgaredd ar ffurf ‘marchnad’ yn y bore ac roedd hwn yn boblogaidd iawn. Roedd yn gyfle i bob prosiect ddangos gwaith y flwyddyn, ac yn gyfle hefyd i’r rheini a oedd yn bresennol ymweld â phob prosiect, gofyn cwestiynau ac edrych ar yr adnoddau yr oedd pob prosiect wedi’u creu. Roedd y prosiectau’n cynnwys rhoi cynnig ar ddulliau newydd o asesu, gosod targedau a monitro cynnydd disgyblion (Coleg Gŵyr Abertawe, Coleg Caerdydd a’r Fro a Choleg Gwent; Coleg Pen-y-bont a Choleg Sir Benfro; Coleg y Cymoedd a Choleg Merthyr), yn ogystal â threialu dulliau newydd, dynamig o gyflwyno’r cwricwlwm i ddysgwyr sydd ag anawsterau dysgu sy’n gweithio ar lefel mynediad a chyn mynediad (Grwp Llandrillo Menai, Coleg Cambria a Choleg Sir Gar). Dywedodd cynrychiolwyr eu bod wrth eu boddau â'r syniad o farchnad a’i bod yn brofiad gwych gallu sgwrsio â phobl a gofyn cwestiynau mewn ffordd naturiol.

Ymhlith uchafbwyntiau eraill y diwrnod oedd ffilm, ‘Dyma fi,’ a gynhyrchwyd gan Goleg Sir Gar (Ceredigion). Roedd hon yn dangos y gwaith drama cynhwysol a wnaeth eu dysgwyr talentog. Roedd y dagrau’n llifo!

Siaradodd Richard Tither (Arolygiaeth Ei Mawrhydi Estyn) yn frwd am faterion ansawdd; yr heriau y mae sefydliadau Addysg Bellach yn eu hwynebu wrth sicrhau eu bod yn hunanwerthuso’n effeithiol; a’r angen am brosesau onest a hunanfeirniadol. Pwysleisiodd pa mor bwysig oedd ystyried effaith pethau a chwestiynu diben pob dim wrth fesur cynnydd a gwerthuso gwelliannau.

Daeth y gynhadledd i ben drwy edrych tua’r dyfodol ac ar ffyrdd o barhau i gyflwyno’r cwricwlwm newydd a ffyrdd newydd o weithio. Mae cefnogaeth barhaus Llywodraeth Cymru, Estyn ac uwch reolwyr y colegau Addysg Bellach wedi bod yn hollbwysig, ac mae’n rhoi rheswm dros fod yn optimistaidd wrth fwrw ati i wneud rhagor o waith.